หลอดเลือดในลำไส้เจริญผิดปกติ (Angiodysplasia)
เคยสังเกตสีอุจจาระของเราหรือเปล่า?สีแดง หรือสีคล้ำ ปกติมั้ย?
ข้อมูลโรคและสาเหตุการเกิดโรค
หลอดเลือดในลำไส้เจริญผิดปกติ คือ การที่หลอดเลือดต่างๆเจริญผิดปกติเกินไป สามารถเรียกอีกอย่างได้ว่า โรคหลอดเลือด เอ วี เอ็ม (arteriovenous malformations: AVM) ระบบทางเดินอาหาร (Gastrointestinal tract : GI tract) เป็นคำเรียกรวมทั้งหมดของอวัยวะที่ใช้ในการย่อยอาหาร หลอดเลือดที่เจริญที่ผิดปกติในระบบทางเดินอาหาร เราจะเรียกว่า หลอดเลือดในลำไส้เจริญผิดปกติ (Angiodysplasia) เมื่อใดก็ตามที่หลอดเลือดเจริญผิดปกติ สามารถทำให้เกิดความผิดปกติได้ง่าย กล่าวคือ เลือดออกได้ง่ายมากขึ้น ทำให้ผู้ป่วยมีอาการของอาเจียนเป็นเลือด หรือ ถ่ายเป็นเลือดได้
อาการของโรค
อาการของโรคหลอดเลือดในลำไส้เจริญผิดปกติขึ้นอยู่กับว่า หลอดเลือดที่ผิดปกติมีอาการแตกและเลือดออกมาในระบบทางเดินอาหารหรือไม่ ถ้าไม่มีอาการเลือดออกจากหลอดเลือดที่ผิดปกติ ผู้ป่วยมักจะไม่มีอาการและมักจะตรวจพบจากการตรวจอื่นโดยบังเอิญ
ถ้ามีการแตกและเลือดออกจากหลอดเลือดที่เจริญผิดปกติ ผู้ป่วยอาจจะสังเกตุหรือ ไม่สังเกตุเลือดที่ออกนั้นก็ได้ เนื่องจากเลือดที่ออกอาจจะออกน้อยมากจนไม่ได้สังเกตุ หรือค่อยๆเลือดออกจนไม่สังเกตุ บางครั้งการที่เลือดออกต่อเนื่องโดยไม่หยุด อาจจะทำให้ผู้ป่วยมีอาการซีด (Anemia) ได้ ซึ่งจะมีอาการเพลีย, อ่อนแรง และหน้ามืดได้
แนวทางการตรวจวินิจฉัยโรค
การตรวจวินิจฉัยขึ้นอยู่กับตำแหน่งของเส้นเลือดที่เจริญผิดปกติ ในระบบอาหาร
- การส่องกล้องทางเดินอาหารส่วนบน (Upper endoscopy) เป็นการตรวจที่นำกล้องเข้าไปทางปาก เพื่อดูส่วนของหลอดอาหาร, กระเพาะอาหาร, ลำไส้เล็กส่วนดูโอดีนัม
- การส่องกล้องตรวจลำไส้ใหญ่ (Colonoscopy) เป็นการส่องกล้องเข้าไปทางทวารหนัก เพื่อเข้าไปดูลักษณะภายในลำไส้ใหญ่ทั้งหมด
- การตรวจด้วยวิธีกล้องแคปซูล (Capsule endoscopy) เป็นการตรวจที่ใช้กล้องขนาดเล็กขนาดเท่าเม็ดยา โดยการให้ผู้ตรวจกลืนกล้องลงไปแล้วจึงนำภาพที่บันทึกมาวิเคราะห์ต่อไป
- การตรวจเอกซเรย์คอมพิวเตอร์ (CT scan)
แนวทางการดูแลรักษา
ในผู้ป่วยส่วนใหญ่จะต้องการการรักษาก็ต่อเมื่อมีอาการ กล่าวคือมีอาการเลือดออก หรือ มีอาการเลือดออกที่ไม่รู้ตัวแต่มีภาวะซีดจากอาการเลือดออกนั้นๆ การรักษาจะเน้นไปที่การหยุดเลือดออก โดยวิธีต่างๆดังต่อไปนี้
- การทำหัตถการการฉีดสีทางเส้นเลือด (Angiography) เพื่อหยุดเส้นเลือดที่กำลังมีเลือดออกนั้นๆ
- การส่องกล้องทางเดินอาหารลำไส้เล็ก (Enteroscopy) เหมือนการทำการส่องกล้องทางเดินอาหารส่วนบน แต่แพทย์จะทำการใส่ท่อเข้าไปในลำไส้เล็กเพิ่มเติม
- การผ่าตัด (Surgery) จะพิจารณาในกรณีที่ผู้ป่วยมีเลือดออกปริมาณมาก และอาการรุนแรง
- ผู้ป่วยที่มีอาการซีด และ เลือดออกปริมาณมากอาจต้องการการทานยาเพื่อทดแทน เช่น ยาธาตุเหล็ก หรือการให้เลือดทดแทน เป็นต้น
แพทย์เฉพาะทางแนะนำ
อายุรแพทย์ระบบทางเดินอาหาร, กุมารแพทย์ ระบบทางเดินอาหาร กรณีอายุน้อยกว่า 15 ปี
ข้อควรระวัง
ผู้ที่เริ่มมีอาการของเลือดออกทางเดินอาหาร เช่น อาเจียนเป็นเลือด, ถ่ายเป็นเลือด, ถ่ายสีดำเข้ม หรือ ถ่ายเป็นลักษณะสีคล้ายถ่าน หรือ มีอาการของภาวะซีด เช่น เพลีย, อ่อนแรง, หน้ามืด ควรเข้าไปพบแพทย์เพื่อประเมินอาการและหาสาเหตุเพื่อทำการแก้ไขต่อไป