ลูกฉันเป็นคนดี…จริงหรอ?
ลูกเราเกเรตามวัย หรือมีอาการทางจิตกันแน่?
ทำความรู้จัก Conduct Disorder (พฤติกรรมเกเรรุนแรง)
หลายๆคนคงจะคุ้นเคยกับประโยคที่ว่า ‘ลูกเราไม่ได้น่ารักสำหรับทุกคน’ พร้อมตัวอย่างมากมายตามข่าวและบนโลกอินเตอร์เน็ต
แน่นอนว่าความซนกับเด็กๆเป็นของคู่กัน ดื้อบ้าง ซนบ้างเป็นเรื่องปกติ เดี๋ยวพอโตขึ้นนิสัยและพฤติกรรมก็คงจะเปลี่ยนไปเอง
แต่เดี๋ยวก่อน…พฤติกรรมที่เกเร ก้าวร้าว จนยากที่จะดูแล มันปกติจริงๆหรอ?
วันนี้ Agnos จะพามาทำความรู้จักกัน Conduct Disorder หรือพฤติกรรมเกเรรุนแรงในเด็กและวัยรุ่นกัน !
พฤติกรรมเกเรรุนแรง (Conduct Disorder) คืออะไร ?
พฤติกรรมเกเรรุนแรง (Conduct Disorder) คือ ความผิดปกติทางด้านพฤติกรรมและอารมณ์ ทำให้ผู้ป่วยมีพฤติกรรมรุนแรงและก้าวร้าว ส่วนมากจะเกิดในเด็กและวัยรุ่น
โดยสามารถแบ่งออกเป็น 2 ประเภทตามช่วงอายุได้แก่
- เกิดขึ้นในเด็กที่อายุต่ำกว่า 10 ขวบ (โดยส่วนมากจะเริ่มแสดงอาการตอน 6 ขวบขึ้นไป)
- เกิดขึ้นในเด็กวัยรุ่น อายุมากกว่า 10 ปีขึ้นไป (10-19ปี)
อาการของ Conduct Disorder
อาการทางพฤติกรรมที่อาจเกิดขึ้น
- มีพฤติกรรมก้าวร้าว รังแก คุกคาม ทำร้ายร่างกายผู้อื่น ทารุณกรรมสัตว์ และอาจถึงขั้นล่วงละเมิดทางเพศผู้อื่น
- ทำลายสิ่งของ
- มีความชอบเกี่ยวกับไฟ หรือลอบวางเพลิงโดยเจตนา
- ไม่ชอบอยู่ในกฎระเบียบ
- มีพฤติกรรมที่ไม่สอดคล้องกับวัย เช่น หนีออกจากบ้าน โดดเรียน ใช้สารเสพติด
- มีพฤติกรรมทางเพศที่ไม่สอดคล้องกับวัย
- โกหกบ่อยๆ
- ลักขโมย หรือปลอมแปลงสิ่งของ
อาการทางจิตที่อาจเกิดขึ้น
- ไม่สามารถควบคุมตัวเองได้
- ได้ยินเสียงหรือเห็นภาพหลอน
- นอนไม่หลับเป็นเวลา 3 วันขึ้นไป
- ไม่ค่อยอยากอาหาร
เด็กที่เป็นโรค Conduct Disorder บางรายอาจมีพฤติกรรมที่เรียกว่า Callous traits หรือ unemotional traits ซึ่งเป็นพฤติกรรมที่ ขาดความเห็นอกเห็นใจผู้อื่น ไม่คำนึงถึงความรู้สึกของผู้อื่นและไม่สำนึกผิด
อาการเหล่านี้อาจมีความคล้ายคลึงกับโรคทางจิตใจอื่นๆ จึงอาจยากที่จะสังเกตและตั้งคำถาม
หากใครมีอาการที่ไม่สบายใจทั้งของตัวเองและลูกน้อยสามารถดาวน์โหลดแอปพลิเคชัน Agnos เพื่อวิเคราะห์อาการป่วยเบื้องต้นได้ ฟรี 24 ชม. ทั้งอาการทางกายและใจ
และหากมีข้อสงสัยเพิ่มเติมสามารถแชทปรึกษาแพทย์จาก Agnos ได้ 24 ชม.
พฤติกรรมเกเรที่เกินกว่าเหตุเหล่านี้เกิดจากอะไร ?
เช่นเดียวกับโรคทางจิตใจหลายๆโรค ปัจจุบันยังไม่รู้สาเหตุที่แน่ชัด แต่มีปัจจัยเสี่ยงที่อาจกระตุ้นโรคนี้ได้คือ
- พันธุกรรม
เด็กที่มีประวัติคนในครอบครัวมีโรคอาการทางจิต ไม่ว่าจะเป็น โรควิตกกังวล (Anixiety Disorder) โรคซึมเศร้า (Major Depressive Disoder) หรือโรคความผิดปกติทางบุคลิกภาพ (Personaily Disorder) มีความเสี่ยงในการเป็นโรค Conduct Disorder มากกว่าเด็กทั่วไป
- ความผิดปกติทางสมอง
เช่นเดียวกับโรคทางจิตใจหลายๆโรค อาจเกิดจากความผิดปกติของสมองที่ทำหน้าที่ในการควบคุมอารมณ์และพฤติกรรม โดยอาจเกิดจากการกระทบกระเทือนทางสมองได้ เป็นต้น
- สภาพแวดล้อมของเด็ก
เช่น การเลี้ยงดู สถานะทางการเงินในครอบครัว ผ่านการถูกทารุณกรรม มีประวัติการใช้สารเสพติดในครอบครัวหรือเคยผ่านเหตุการณ์ที่กระทบกระเทือนทางจิตใจ
ใครเสี่ยงบ้าง ?
- ผู้ที่มีโรคหรือภาวะความผิดปกติทางด้านอารมณ์
- ผู้ที่เป็นโรคเครียดหลังผ่านเหตุการณ์ร้ายแรง (PTSD)
- ผู้ที่ใช้สารเสพติด
- ผู้ที่เป็นโรคสมาธิสั้น (ADHD)
- ผู้ที่มีปัญหาทางด้านการเรียนรู้
เกเรแค่ไหนต้องไปหาหมอ ?
โดยปกติแล้ว พฤติกรรมเกเรสามารถพบได้ในเด็กทั่วไป แต่หากเกิดขึ้นบ่อย ทำผิดซ้ำๆ ไม่สอดคล้องกับช่วงอายุของเด็กและรุนแรง เป็นระยะเวลานานกว่า 1 ปี อาจควรรีบพบแพทย์ เพื่อลดความรุนแรงของโรค
โรคนี้สามารถรักษายังไงได้บ้าง ?
แพทย์จะตรวจหาที่มาของโรคก่อนว่าเกิดจากอะไรและหาวิธีรักษาที่เหมาะสมแก่เด็กแต่ละคน
- การรักษาด้วยจิตบำบัด (Psychotherapy)
โดยมุ่งเน้นไปที่การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมและวิธีรับมือกับเหตุการณ์ต่างๆของเด็ก สามารถทำจิตบำบัดได้หลายรูปแบบ เช่น การบำบัดแบบกลุ่ม (Group Therapy) การบำบัดครอบครัว (Family Therapy) หรือการบำบัดพฤติกรรมผ่านการพูดคุย (Cognitive Behavioral Therapy)
- การรักษาด้วยยา
ผู้ใหญ่สามารถเป็น Conduct Disorder ได้มั้ย ?
ผู้ใหญ่สามารถมีอาการคล้ายๆ Conduct Disorder ได้เช่นกัน แต่จะเรียกอาการเหล่านั้นว่า บุคลิกภาพต่อต้านสังคม (Antisocial Personality Disorder – ASPD)
ถึงแม้หลายๆคนอาจจะพูดกันว่าเด็กซน หรือเด็กดื้อคือเด็กฉลาด แต่เราคงต้องแยกให้ออกระหว่างความซน ความดื้อและพฤติกรรมก้าวร้าว
หากไม่ได้รับการรักษาตั้งแต่เด็กๆ พฤติกรรมเหล่านี้อาจรุนแรงขึ้นและติดตัวลูกน้อยของเราไปจนโต !
Agnos ขอเป็นกำลังใจและสนับสนุนให้ทุกๆคนหมั่นดูแลสุขภาพใจ เช่นเดียวกับสุขภาพใจ เพราะอาการป่วยทางจิตใจไม่ใช่เรื่องน่าอาย และการขอความช่วยเหลือก็เช่นกัน !
อ้างอิง : https://www.therecoveryvillage.com/mental-health/disruptive-behavior-disorder/conduct-disorder-vs-odd/
https://www.medicalnewstoday.com/articles/320386#in-adults
https://www.psycom.net/conduct-disorder
https://www.pobpad.com/
https://my.clevelandclinic.org/health/diseases
https://thriveworks.com/help-with/disorders/conduct-disorder/
https://www.hopkinsmedicine.org/health/conditions-and-diseases/conduct-disorder
https://www.petcharavejhospital.com/th/Article/article_detail/PTSD
https://childmind.org/article/what-is-conduct-disorder/