เต้านมอักเสบ (Mastitis)

ข้อมูลโรคและสาเหตุการเกิดโรค

เต้านมอักเสบ เกิดจากการติดเชื้อของเนื้อเยื่อเต้านม โดยเกิดจากเชื้อแบคทีเรียเข้าไปในท่อน้ำนมผ่านรอยแตกบริเวณหัวนม ส่วนมากมักเกิดขณะให้นมบุตร แต่สามารถเกิดได้ในหญฺิงทุกวัยจนถึงวัยหมดประจำเดือนได้ นอกจากนี้เต้านมอักเสบอาจเป็นอาการของโรคมะเร็งเต้านมได้อีกด้วย ปัจจัยเสี่ยงของเต้านมอักเสบคือ โรคเบาหวาน โรคภูมิคุ้มกันบกพร่อง หรือมีโรคเรื้อรัง

อาการของโรค

เต้านมอักเสบมักมีอาการปวด บวม แดง ร้อน และอาจมีอาการร่วมดังนี้

• ปวดเมื่อยตัว
• อ่อนเพลีย
• มีไข้ หนาวสั่น
• มีก้อนที่เต้านม อาจเป็นฝี
• มีหนองไหลจากฝี หรือไหลออกทางหัวนมได้

แนวทางการตรวจวินิจฉัยโรค

• เต้านมอักเสบสามารถวินิจฉัยได้จากประวัติและการตรวจร่างกาย
• แพทย์อาจตรวจอัลตราซาวด์เพื่อช่วยในการวินัจฉัยแยกระหว่างเต้านมอักเสบและฝีในเต้านม
• การเพาะเชื้อจากน้ำนมหรือหนอง สามารถช่วยในการเลือกใช้ยาฆ่าเชื้อให้เหมาสม
• อาจตรวจแมมโมแกรมหรือตรวจเนื้อเยื่อเต้านมในกรณีที่รักษาแล้วไม่ดีขึ้นหรือเต้านมอักเสบขณะไม่ได้ให้นมบุตร เนื่องจากมะเร็งเต้านมบางชนิดสามารถมีอาการแสดงเหมือนเต้านมอักเสบได้

แนวทางการดูแลรักษา

การรักษาเต้านมอักเสบจากการติดเชื้อ สามารถรักษาด้วยการใช้ยาบรรเทาอาการปวด เช่น พาราเซตามอล หรือไอบูโพรเฟน และอาจใช้ยาฆ่าเชื้อร่วมด้วย โดยสามารถให้นมบุตรด้วยเต้านมข้างนั้นต่อได้ การให้นมบุตรอย่างต่อเนื่องจะช่วยลดการคัดตึงเต้านมและช่วยให้อาการดีขึ้นได้ หากมีฝีหนองเต้านม ต้องรับการเจาะระบายหนอง และห้ามให้นมบุตรที่เต้านมข้างนั้น

แพทย์เฉพาะทางแนะนำ

ศัลยแพทย์เต้านม, ศัลยแพทย์เด็ก กรณีอายุน้อยกว่า 15 ปี

ข้อควรระวัง

เต้านมอักเสบไม่ทำให้เกิดมะเร็งเต้านม แต่มะเร็งเต้านมสามารถมีอาการเหมือนเต้านมอักเสบได้ หากรักษาแล้วอาการไม่ดีขึ้น อาจต้องตรวจแมมโมแกรมหรือตรวจเพิ่มเติม

ข้อมูลเพิ่มเติม

https://www.webmd.com/women/guide/breast-infection#1 https://w1.med.cmu.ac.th/obgyn/index.php?option=com_content&view=article&id=387:breastfeeding&catid=40&Itemid=482