ก้อนที่คอไม่ทราบสาเหตุ (Neck mass unspecified)
ข้อมูลโรคและสาเหตุการเกิดโรค
ก้อนที่เกิดขึ้นบนลำคอ อาจเป็นได้ทั้งก้อนเนื้อขนาดเล็กหรือใหญ่มากจนสามารถมองเห็นได้อย่างชัดเจน ก้อนที่คอส่วนมากมักไม่เป็นอันตราย แต่ก็อาจเป็นสัญญาณของภาวะสุขภาพร้ายแรงต่างๆ เช่น การติดเชื้อหรือเป็นเนื้อร้ายก็ได้ ก้อนที่คอสามารถเป็นได้ทั้งก้อนแข็งหรืออ่อน และอาจเกิดขึ้นข้างในผิวหนัง โดยก้อนที่เกิดขึ้นอาจเกิดจากเนื้อเยื่อหรืออวัยวะอื่นๆ ภายในคอก็ได้ ตำแหน่งของก้อนที่คอเป็นตัวบ่งชี้สำคัญที่ใช้ระบุว่าก้อนนั้นคืออะไร เพราะมีอวัยวะมากมายที่อยู่ใกล้ลำคอ เช่น ต่อมน้ำเหลือง, ต่อมไทรอยด์, ต่อมพาราไทรอยด์, กล้ามเนื้อคอ, หลอดลม, กล่องเสียง, กระดูกสันหลังส่วนคอ, ต่อมน้ำลาย, เส้นเลือด เป็นต้น ส่วนสาเหตุอาจจะแบ่งกว้างๆได้เป็น 3 แบบ กล่าวคึอ
- ก้อนที่เป็นแต่กำเนิดแต่อาจจะมีอาการก้อนโตภายหลังจากการเติบโตที่มากขึ้นเรื่อยๆ เช่น โรคซิสต์ต่างๆที่เป็นจากอวัยวะที่ควรจะหายไปแต่เกิดความผิดปกติจนไม่ได้หายไปตามที่ควรจะเป็น
- ก้อนที่มีสาเหตุมาจากการอักเสบต่างๆ มักจะมีลักษณะเด่นจะมีอาการ ปวด บวม แดง ร่วมด้วย มักเป็นจากการติดเชื้อไวรัส หรือติดเชื้อแบคทีเรียก็ได้ หรือเป็นต่อมาจากการติดเชื้อบริเวณฟันก็ได้เช่นกัน
- ก้อนเนื้องอกหรือมะเร็ง ซึ่งสามารถได้เป็นได้จากหลากหลายอวัยวะตามที่กล่าวข้างต้น
อาการของโรค
นอกจากมีก้อนที่โตขึ้นบริเวณส่วนต่างๆของคอแล้ว ผู้ป่วยอาจจะมีอาการต่างๆร่วมด้วยขึ้นอยู๋กับสาเหตุต่างๆกันไปเช่น อาจจะมีอาการปวดบวมแดงได้ถ้ามีสาเหตุจากการอักเสบ อาการรอื่นๆเช่น อาการกลืนลำบาก กลืนติด เสียงเปลี่ยน เสียงแหบ คอแดง ต่อมทอนซิลโตเป็นต้น
แนวทางการตรวจวินิจฉัยโรค
ใช้การซักประวัติและตรวจร่างกายเป็นส่วนสำคัญ นอกจากนัั้นแพทย์อาจพิจารณาตรวจเพิ่มเติมเพื่อความแม่นยำเพิ่มมากขึ้นต่อไปเช่น การตรวจเอกซเรย์คอมพิวเตอร์, การเจาะเลือด, การใช้เครื่องมือพิเศษเพื่อส่องเข้าไปดูบริเวณรูจมูกหรือภายในลำคอส่วยต้นเป็นต้น
แนวทางการดูแลรักษา
การรักษาก้อนที่คอ ขึ้นอยู่กับสาเหตุที่ทำให้เกิดก้อน โดยก้อนที่เกิดจากแบคทีเรียจะรักษาด้วยยาปฏิชีวนะ หรือก้อนที่เกี่ยวกับไทรอยด์อาจจะมีการรักษาโดยการรับประทานยาเฉพาะ ส่วนก้อนที่เกิดจากมะเร็ง จะมีการรักษาทั้งการผ่าตัด การฉายรังสี และการทำเคมีบำบัด
แพทย์เฉพาะทางแนะนำ
หู คอ จมูก, กุมารแพทย์ กรณีอายุน้อยกว่า 15 ปี
ข้อควรระวัง
ในกรณีที่ผู้ป่วยมีอาการก้อนที่คอโตขึ้นอย่างฉับพลัน ร่วมกับมีอาการไข้สูง หายใจลำบาก ปวดมาก บวมแดง ควรพบแพทย์โดยเร็วที่สุด เนื่องจากมีความเสียงที่ก้อนจะอุดกั้นทางเดินหายใจแบบสมบูรณ์อันเป็นสาเหตุที่ทำให้เสียชีวิตได้
ข้อมูลเพิ่มเติม
https://med.mahidol.ac.th/surgery/sites/default/files/public/pdf/Neck%20Mass.pdf https://www.aafp.org/afp/2015/0515/p698.html