โรคหลอดเลือดหัวใจ (Stable coronary artery disease)

ข้อมูลโรคและสาเหตุการเกิดโรค

หมายถึง กลุ่มอาการที่เกิดจากโรคหัวใจขาดเลือดเรื้อรัง (chronic ischemic heart disease) ผู้ป่วยกลุ่มนี้จะมีหลอดเลือดแดง ที่เลี้ยงกล้ามเนื้อหัวใจตีบหรือตัน ซึ่งเกิดจากไขมันและเนื้อเยื่อสะสมอยู่ในผนังของหลอดเลือด ในขณะนั่งหรือนอนพัก อาจมีเลือดไปเลี้ยงกล้ามเนื้อหัวใจเพียงพอ แต่เมื่อผู้ป่วยออกแรง กล้ามเนื้อหัวใจจะต้องการเลือดไปเลี้ยงมากขึ้น แต่ว่าหลอดเลือดนั้นตีบ ไม่สามารถขนส่งเลือดเพิ่มเติมได้ ทำให้กล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือด ผู้ป่วยจะมีอาการเมื่อหลอดเลือดแดงนี้ตีบมากกว่าร้อยละ 50 ปัจจัยเสี่ยงของกลุ่มอาการกล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือด ได้แก่ โรคความดันโลหิตและไขมันในเลือดสูง การสูบบุหรี่ โรคเบาหวาน ความอ้วน ความเครียด การไม่ออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอ ผู้ชายอายุ 40 ปีขึ้นไป หรือ หญิงอายุ 50 ปีขึ้นไปหรือวัยหลังหมดประจำเดือน และ ผู้มีประวัติคนในครอบครัวเป็นโรคหัวใจ

อาการของโรค

• เจ็บแน่นหน้าอก มีอาการเจ็บแน่นอยู่ใต้หน้าอก อาจร้าวไปที่แขน ไหล่ คอ หรือกราม อาการเจ็บประมาณ 5-10 นาที แต่ไม่เกิน 20 นาที ต่อการเจ็บแน่นหน้าอก 1 ครั้ง อาจถูกกระตุ้นโดยการออกแรง หรือ ภาวะเครียด อาการจะดีขึ้นเมื่อได้พักหรือใช้ยาอมใต้ลิ้น หรือพ่นยาใต้ลิ้น
• ใจสั่น เหงื่อออกมาก เหนื่อยง่าย

แนวทางการตรวจวินิจฉัยโรค

อาศัยการซักประวัติและอาการของผู้ป่วยร่วมกับการตรวจคลื่นไฟฟ้าหัวใจ (electrocardiogram) การถ่ายภาพรังสีของทรวงอก (chest X-ray) การตรวจสมรรถภาพหัวใจขณะออกกำลังกาย (Exercise Stress Test) หรือการสวนหัวใจหรือการฉีดสีดูหลอดเลือดหัวใจ (cardiac catheterization or coronary angiogram)

แนวทางการดูแลรักษา

• การรักษาด้วยยา
• การรักษาโดยการขยายหลอดเลือดหัวใจ โดยการขยายด้วยบอลลูน และ/หรือการขยายด้วยขดลวด
• การรักษาด้วยการผ่าตัดทำทางเบี่ยงหลอดเลือดหัวใจ เป็นการผ่าตัดทำทางเบี่ยงหลอดเลือดหัวใจ เพื่อให้เลือดไหลเวียนข้ามบริเวณที่มีการตีบตันไปเลี้ยงกล้ามเนื้อหัวใจได้

แพทย์เฉพาะทางแนะนำ

อายุรแพทย์หัวใจ, กุมารแพทย์ โรคหัวใจ กรณีอายุน้อยกว่า 15 ปี

ข้อควรระวัง

ผู้ป่วยที่เป็นโรคหัวใจเรื้อรังจะสามารถมีอาการปวดหน้าอกได้เป็นครั้งคราวจากสิ่งกระตุ้น เช่นการออกกำลังกาย ทั้งนี้อาการปวดไม่ควรเกินครั้งละ 20 นาที และอาการปวดหน้าอกนั้นต้องเป็นไม่รุนแรง ถ้าผู้ป่วยที่เป็นโรคหัวใจเรื้อรังมีอาการเหนื่อยมากขึ้นทันที หรือมีอาการปวดหน้าอก/แน่นหน้าอกรุนแรงอาจเป็นสัญญาณของกล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือดเฉียบพลัน ดังนั้นถ้ามีอาการดังนี้ควรพบแพทย์โดยด่วนที่สุด

ข้อมูลเพิ่มเติม

http://www.med.nu.ac.th/dpMed/fileKnowledge/5_2015-03-02.pdf